Διήμερο μπαρόκ - Chiaroscuro

Η Κ.Ο.Θ. προσφέρει ένα διήμερο γεμάτο με τους χαρακτηριστικούς, πολύπλοκους και άκρως εντυπωσιακούς ήχους της μουσικής μπαρόκ. Ο Δήμος Γκουνταρούλης επιμελήθηκε ένα ενδιαφέρον πρόγραμμα που θα μας ταξιδέψει σε χαρακτηριστικούς σταθμούς της υπέροχης αυτής εποχής για τη μουσική. Ο ‘κυρίαρχος του τσέλου’ Ντομένικο Γκαμπριέλι και ο ‘κόκκινος παπάς’ Αντόνιο Βιβάλντι υπήρξαν από τους πρωτεργάτες της ανάδειξης του βιολοντσέλου ως σολιστικό όργανο στη θέση της καθιερωμένης την εποχή εκείνη βιόλας ντα γκάμπα. Ο ‘παράφορος βιολιστής’ Φραντσέσκο Τζεμινιάνι φημιζόταν για την εκπληκτική του δεξιοτεχνία, τους μυθικούς αυτοσχεδιασμούς του, αλλά και το πάθος του για συλλογή έργων τέχνης. Τα εκφραστικά κοντσέρτι γκρόσι του είναι έντονα επηρεασμένα από το δάσκαλό του Αρκάντζελο Κορέλι. Ο μεγαλοφυής Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ αναβίωσε και εξέλιξε με καταπληκτική εφευρετικότητα το κοντραπούντο, ενώ ο γιος του Καρλ Φίλιπ Εμάνουελ ανέπτυξε το λεγόμενο ‘ευαίσθητο στυλ’ που αποτέλεσε μία εξέλιξη της μπαρόκ γραφής σε πιο κλασικές μορφές.

Δήμος Γκουνταρούλης – μουσική διεύθυνση, μπαρόκ βιολοντσέλο
Σίμος Παπάνας – εξάρχων, σόλο βιολί
Γεράσιμος Χοΐδάς – τσέμπαλο

Πρόγραμμα:
Domenico Gabrielli: Ricercar 1o για βιολοντσέλο σόλο σε σολ ελάσσονα
Antonio Vivaldi: Largo από τη Σονάτα VI για βιολοντσέλο και μπάσο κοντίνουο σε σι ύφεση μείζονα, RV 46
Antonio Vivaldi: Adagio από τη Σονάτα για βιολί και μπάσο κοντίνουο σε σολ ελάσσονα, RV 26
Johann Sebastian Bach: Prelude I από τη Σουίτα Ι για βιολοντσέλο σόλο σε σολ μείζονα, BWV 1007
Antonio Vivaldi: Concerto για βιολοντσέλο, ορχήστρα εγχόρδων και μπάσο κοντίνουο σε σολ μείζονα, RV 413
Antonio Vivaldi: Concerto για βιολοντσέλο, ορχήστρα εγχόρδων και μπάσο κοντίνουο σε σι ελάσσονα, RV 424
Δήμος Γκουνταρούλης: Αλάπ – θρήνος κι αυτοσχεδιασμοί πάνω στη Follia
Johann Sebastian Bach: Prelude ΙI από τη Σουίτα ΙΙ για βιολοντσέλο σόλο σε ρε ελάσσονα, BWV 1008
Francesco Geminiani: Concerto Grosso ΧΙΙ “La Follia” για δύο βιολιά, βιόλα και βιολοντσέλο “di concertino”, ορχήστρα εγχόρδων και μπάσο κοντίνουο σε ρε ελάσσονα
Johann Sebastian Bach: Suite V “discordable” για βιολοντσέλο σόλο σε ντο ελάσσονα, BWV 1011
Carl Philipp Emanuel Bach: Allegro από τη σονάτα για βιολί και τσέμπαλο obligato σε σολ ελάσσονα
Carl Philipp Emanuel Bach: Concerto για βιολοντσέλο, ορχήστρα εγχόρδων και μπάσο κοντίνουο σε λα ελάσσονα, H.432

«Μία σύνθεση ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις του καλού γούστου αν είναι σωστά δομημένη, αποφεύγει τις κοινοτοπίες, καθώς και τις εσκεμμένες εκκεντρικότητες, στοχεύει στο μεγαλείο, κινούμενη όμως με φυσικό τρόπο και συνδυάζοντας τις λαμπρές ιδέες με την τελειότητα στην ποιότητα κατασκευής»

Johann Joseph Fux, συνθέτης και θεωρητικός του μπαρόκ
Μπαρόκ βιολοντσέλο: Δήμος Γκουνταρούλης
Βιολί: Σίμος Παπανάς
Τσέμπαλο: Γεράσιμος Χοϊδάς
Παραγωγή: Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης
Συνεργασία: Δήμος Θεσσαλονίκης

1-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg
2-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg
3-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg
4-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg
5-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg
6-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg
7-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg
8-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg
9-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg
10-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg
11-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg
12-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg
13-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg
14-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg
15-Συναυλίες 9-10οκτ15.jpg

ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Β.ΕΛΛΑΔΟΣ_Μπαρόκ από την Κ.Ο.Θ.


tsso image
Κυριακάτικα Πρωινά της Κ.Ο.Θ. - Σούμπερτ & Αρένσκι
24/01/2021
12:00
Πρόγραμμα:
Φράντς Σούμπερτ (1797-1828): Νοτούρνο σε μι ύφεση μείζονα, έργο 148 (D.897)
Άντον Αρένσκι (1861-1906): Πιάνο τρίο σε ρε ελάσσονα, έργο 32

Το ‘Νοτούρνο’ του Σούμπερτ, γραμμένο το φθινόπωρο του 1827, είναι ένα συγκλονιστικό κομμάτι για τρίο πιάνου, που εξελίσσεται σε τέσσερα μέρη, με αργό ρυθμό, αποπνέοντας τραγικότητα. Η κύρια μελωδία του παραπέμπει στο πρώτο μέρος της ‘Ημιτελούς Συμφωνίας’ του συνθέτη, ενώ το επαναλαμβανόμενο μοτίβο των τριών φθόγγων θυμίζει εμβατήριο, προσδίδοντας μία αντίθεση πολεμικού χαρακτήρα σε αυτή την ελεγεία. Το δεύτερο μελωδικό του θέμα κινείται σε πιο πνευματικά μονοπάτια σβήνοντας μυστηριωδώς στο τέλος και αφήνοντας έτσι μία αίσθηση αιώρησης. Το κομμάτι έχει χρησιμοποιηθεί ευρέως στον κινηματογράφο και την τηλεόραση.
 
Ο Ρώσος συνθέτης, μαέστρος και πιανίστας Άντον Αρένσκι υπήρξε ένας σπουδαίος δάσκαλος πιάνου με μαθητές, μεταξύ άλλων, τους Ραχμάνινοφ και Σκριάμπιν. Συνθετικά δεν κατάφερε να αναπτύξει ένα ξεχωριστό προσωπικό στυλ, ενώ επηρεάστηκε έντονα από τον καλό του φίλο Τσαϊκόφσκι. Το ‘Πιάνο τρίο σε ρε ελάσσονα, έργο 32’ είναι το αποτέλεσμα της βαθιάς εντύπωσης που έκανε στο συνθέτη το ‘Πιάνο τρίο σε λα ελάσσονα, έργο 50’, που ο Τσαϊκόφσκι έγραψε στη μνήμη του Νικολάι Ρουμπινστάιν, εγκαινιάζοντας στη Ρωσία μία σειρά συνθέσεων ελεγειακού χαρακτήρα στη μνήμη καλλιτεχνών που έφυγαν από τη ζωή. Ο Αρένσκι έγραψε αυτό το τρίο για πιάνο στη μνήμη του βιολοντσελίστα φίλου του Καρλ Ντάβιντοφ και αυτός είναι ο λόγος που το τσέλο κατέχει πρωταγωνιστικό ρόλο στο έργο. Την αρχική μελαγχολία διακόπτει ένα υπέροχο βαλς για να καταλήξουμε σε ένα σπαρακτικό θρήνο στο φινάλε, όπου ο συνθέτης προσθέτει λίγες δροσιές αναπόλησης, πριν παραδοθεί οριστικά στο τελικό βλοσυρό συμπέρασμα.

Live streaming
Από το κανάλι της
ΚΟΘ στο Youtube & τη Σελίδα της ΚΟΘ στο facebook
tsso image
Η 4η Συμφωνία του Μάλερ
31/01/2021
19:00
Πρόγραμμα:
Γκούσταβ Μάλερ (1860-1911): Συμφωνία αρ. 4 σε σολ μείζονα (μετ. Κλάους Σιμόν)

Η μουσική γραφή του Μάλερ χαρακτηρίζεται από ασυνήθιστη συναισθηματική ένταση και βαθιές μεταφυσικές αγωνίες. Η 4η συμφωνία του δεν είναι τελείως απαλλαγμένη από τα ‘βάρη’ αυτά, όμως λογίζεται ως η πλέον προσιτή συμφωνία του και γι’ αυτό το λόγο ίσως η δημοφιλέστερη στο ευρύ κοινό. Έκανε πρεμιέρα το 1901 στο Μόναχο. Η δημοφιλία της δεν οφείλεται φυσικά στη μικρότερη διάρκειά της από όλες τις προηγούμενες του Μάλερ. Ο συνθέτης, εδώ, επικεντρώνει πολύ περισσότερο στο μελωδικό πλούτο και όχι στην επίμονη αναζήτηση απαντήσεων για τη μετά θάνατο ζωή ή στην εκδήλωση μύχιων φόβων, ενώ εκπλήσσει με το, αν μη τι άλλο, ασυνήθιστο φινάλε της, που περιγράφει τον ουρανό μέσα από τα μάτια ενός παιδιού. Το φινάλε αυτό το είχε γράψει αρχικά για τη 3η συμφωνία του, όμως μάλλον ένιωσε ότι είχε και άλλα ζητήματα να θέσει πριν δώσει μία οριστική απάντηση. Έτσι αφού πρώτα θέτει στα τρία πρώτα μέρη της συμφωνίας της 4ης Συμφωνίας μερικά ακόμη υπαρξιακά ζητήματα, καταλήγει τελικά στη διαπίστωση πως η απάντηση σε όλα αυτά βρίσκεται στην καθαρότητα της οπτικής ενός παιδιού, που δεν είναι καθόλου αθώο ή ανήξερο, αλλά έχει βαθιά επίγνωση της αλήθειας. Είναι η τελευταία συμφωνία στην οποία ο Μάλερ ενσωματώνει μελωδίες από δικά του ορχηστρικά τραγούδια πάνω στα λαϊκά παραδοσιακά ποιήματα της συλλογής 'Das Knaben Wunderhorn', που διασώθηκαν προφορικά στο πέρασμα των αιώνων και δημοσιεύθηκαν το 1805, αποτελώντας έκτοτε μία εξιδανικευμένη κορωνίδα της λαογραφίας του ρομαντικού εθνικισμού σε όλο το γερμανόφωνο κόσμο, με τις ευλογίες του ίδιου του Γκαίτε. Αυτός ήταν ο λόγος που και άλλοι μεγάλοι συνθέτες ασχολήθηκαν εκτενώς με αυτά τα ποιήματα.

To 2007 o Klaus Simon μετέγραψε το έργο για την ορχήστρα μουσικής δωματίου Holst Sinfonietta, η οποία το παρουσίασε μαζί με έργα Σαίνμπεργκ και Βέμπερν. Μετά τη συναυλία έκανε κάποιες τροποποιήσεις, βάσει των όσων άκουσε εκεί. Γενικότερα προσπάθησε να ακολουθήσει το πνεύμα της Κοινωνίας Ιδιωτικών Μουσικών Εκτελέσεων (Verein für musikalische Privataufführungen), που είχε ιδρύσει ο Σαίνμπεργκ με σκοπό να γίνονται κατανοητές από το κοινό οι εκτελέσεις των νέων έργων. Σκοπός του Simon ήταν να δώσει με αυτή τη μεταγραφή την ευκαιρία σε σύνολα μουσικής δωματίου να παρουσιάσουν αυτή την διάσημη συμφωνία, που συγγενεύει με τη μουσική δωματίου του συνθέτη περισσότερο από κάθε άλλο έργο του Μάλερ.


Διαδικτυακή μετάδοση
Από το κανάλι της
ΚΟΘ στο Youtube & τη Σελίδα της ΚΟΘ στο facebook