
Η Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης υποδέχτηκε με ξεχωριστό τρόπο φέτος την Εβδομάδα των Παθών του Κυρίου, με δύο συναυλίες-προσευχή για την Ειρήνη, σε Θεσσαλονίκη τη Μεγάλη Δευτέρα, σε συνεργασία με το Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης και σε Αθήνα την Μεγάλη Τρίτη, στην Αίθουσα Σταύρος Νιάρχος της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, σε συμπαραγωγή με την ΕΛΣ.
Μαζί με τις δύο καλεσμένες της, την εβραιογερμανίδα βιολονίστα Λιβ Μίγκνταλ και την ιρανογερμανίδα μαέστρο Γιάλντα Ζάμανι, η ΚΟΘ ερμήνευσε έργα των Μπεσάρα Ελ-Χούρι (Λίβανος), Χοσεΐν Ντεχλαβί (Ιράν), Πάουλ Μπεν-Χαΐμ (Ισραήλ) και Ρίχαρντ Στράους (Γερμανία), που πραγματεύονται με τον δικό τους τρόπο το πάθος και την πορεία προς τον θάνατο, δίνοντας ένα ισχυρό μήνυμα συνύπαρξης, ενότητας, ελπίδας και αγάπης.
Στο έντυπο της συναυλίας φιλοξενήθηκαν (πάντα επίκαιρα) κείμενα του διακεκριμένου Έλληνα θεολόγου, συγγραφέα και μουσικού Χρυσόστομου Σταμούλη (41964-2025), που διακρίθηκε ως καθηγητής στο Τμήμα Θεολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, για το θεολογικό έργο του για τον έρωτα και την αγάπη, το άνοιγμα της θεολογίας στην κοινωνία και την τέχνη, την αποδοχή των άλλων, και την αντίστασή του σε φαινόμενα θρησκευτικού φονταμενταλισμού και παραχάραξης του ορθόδοξου δόγματος. Ας υποδεχτούμε το φετινό Πάσχα με δύο χαρακτηριστικά αποσπάσματα από αυτά, ως το μήνυμα αυτών των συναυλιών:
"Η πραγματική Ορθοδοξία προτείνει έναν τρόπο ύπαρξης, ο οποίος απέναντι στον πολιτισμό του πολύ, απέναντι στα σύγχρονα φαινόμενα των υπερπολιτισμών και των εκ διαμέτρου αντίθετών του αποκλειστικών πολιτισμών […] έχει στο κέντρο του το μυστήριο της ενανθρώπησης και το πρόσωπο του Χριστού. Προτείνει με άλλα λόγια έναν πολιτισμό της σάρκωσης, έναν πολιτισμό οικουμενικό, ο οποίος έχει τις ρίζες του στο ελάχιστο, που ακούει στο διπλό όνομα κένωση, κένωση του εαυτού και πρόσληψη του άλλου, του εντελώς διαφορετικού. Η
συνάντηση με αυτό που εγώ δεν είμαι. […]
Και δεν χωρά καμία αμφιβολία, πως είναι αυτό το αγκάλιασμα του ξένου, του αλλότριου και του άγνωστου, που φανερώνει την αληθινή διακονία της ασκητικής αγάπης, την έξοδο από το βόλεμα.
Έτσι, η φιλοξενία ξεφεύγει τον κίνδυνο, την ανωμαλία της προσωποληψίας και αποδεικνύεται πέλαγος παραμυθίας. Ο φιλάδελφος φανερώνεται και φιλόξενος. Ο άνθρωπος πληροί και πάλι τους όρους της φύσης του, καθώς αποδεικνύει την κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν Θεού δημιουργικότητά του, που του επιτρέπει να βλέπει∙ να βλέπει πραγματικά."
(Χρυσόστομος Α. Σταμούλης, «Δος μοι τούτον τον ξένον ή Ο ελάχιστος αδελφός και ο πολιτισμός του “πολύ”».
Antidosis, 7 Μαρτίου 2021).
"Βέβαια, για όλους εκείνους που αγνοούν το μυστήριο του αυτοπροσδιορισμού και χάνονται στην έρημο του απόλυτου ετεροπροσδιορισμού – πότε αντιδυτικοί, πότε αντιμουσουλμάνοι, πότε αντισυνοδικοί, πότε αντιακαδημαϊκοί, πότε αντί στο αντί -, «οι άνθρωποι αυτοί ήσαν μια κάποια λύσις», καθώς τονίζει ο Αλεξανδρινός. Μια λύση που αποδεικνύει την τραγικότητα της απουσίας του «ευαγγελίου της αγάπης» και δείχνει μεμιάς το «τραυματισμένο κορμί, τον τραυματισμένο τόπο και τον τραυματισμένο καιρό». Και είναι αυτές οι εποχές που γεννούν και ξαναγεννούν περιπλανώμενους προφήτες και θαυματοποιούς, που υπόσχονται εξουσία, δύναμη και ολοκληρωτική κυριαρχία. Είναι αυτές οι εποχές που βυθίζονται μέσα στον λαϊκιστικό θρησκευτικό φονταμενταλισμό, που εκβάλλει στον βίαιο μεσσιανισμό. Στη βία της δύναμης, στη βία της εξουσίας, στη βία της κυριαρχίας, στη σωματική βία, στη βία του συναισθήματος, αλλά και στη βία του βλέμματος και των συμβόλων."
Χρυσόστομος Σταμούλης,
Τι γυρεύει η αλεπού στο παζάρι; Κείμενα για το διάλογο της Ορθοδοξίας με την πόλη, την πολιτική και τον πολιτισμό, ‘Το μετέωρο βήμα της πρόθεσης’, Εκδόσεις Αρμός, 2016